De standaardvolgorde van pokerhanden
De volgorde van pokerhanden loopt van straatflush als hoogste categorie tot hoge kaart als laagste. Tussen die uitersten staan four of a kind, full house, flush, straat, three of a kind, twee paar en paar. Een hogere categorie wint van een lagere, ongeacht de losse kaartwaarden; binnen dezelfde categorie vergelijk je de kaarten volgens vaste regels. Pokerwijzer is een onafhankelijke Nederlandse informatiegids over pokerregels en handwaarden. Poker is alleen bedoeld voor volwassenen van 18 jaar en ouder: speel verantwoord en beschouw geen enkele hand als garantie op winst.
Straatflush
Een straatflush bestaat uit vijf opeenvolgende rangen die allemaal dezelfde soort hebben. Een voorbeeld is 5, 6, 7, 8 en 9 in harten; de kaarten vormen tegelijk een straat en een flush. Dit is de hoogste standaardcategorie in de rangorde en verslaat dus ook four of a kind. Een royal flush is de hoogste mogelijke straatflush: 10, boer, vrouw, koning en aas van dezelfde soort. Een royal flush is geen aparte categorie boven de straatflush, maar de hoogste uitvoering ervan. De soort zelf geeft geen extra rangvoordeel.
Four of a kind
Four of a kind, ook wel carré genoemd, bestaat uit vier kaarten van dezelfde rang en één vijfde kaart. De rang van de vier gelijke kaarten bepaalt eerst welke hand wint; alleen bij gelijke vierlingen telt de vijfde kaart, de kicker. De voorbeelden tonen beide vergelijkingen.
| Hand A | Hand B | Winnaar |
|---|---|---|
| Vier tienen en een koning | Vier negens en een aas | Vier tienen |
| Vier boeren en een acht | Vier boeren en een vijf | Vier boeren met de acht |
| Vier azen en een twee | Full house: drie koningen en twee vrouwen | Four of a kind |
Een straatflush verslaat four of a kind, maar four of a kind verslaat zowel een full house als een flush. De kicker verandert de uitkomst dus niet wanneer de vier gelijke kaarten al van verschillende rang zijn.
Full house
Een full house bestaat uit drie kaarten van één rang en twee kaarten van een andere, gelijke rang. Drie zevens met twee boeren vormen bijvoorbeeld een full house; de drie zevens zijn de set en de twee boeren het paar. Bij vergelijking telt eerst de rang van de drie gelijke kaarten. Een full house met drie vrouwen wint daarom van een full house met drie tienen, ongeacht de paren. Zijn de drietallen gelijk, dan beslist de rang van het paar. Een full house staat onder four of a kind en boven een flush.
Flush
Een flush bij poker bevat vijf kaarten van dezelfde soort, zoals vijf klaveren. De rangen hoeven niet op elkaar aan te sluiten: 2, 5, 8, boer en aas kunnen samen een flush vormen. Bij twee flushes vergelijk je eerst de hoogste kaart. Is die gelijk, dan kijk je naar de op één na hoogste kaart en ga je zo verder door de vijf kaarten. Een flush met aas-hoog wint bijvoorbeeld van een flush met koning-hoog. De volgorde van de kaarten maakt geen verschil; de flush staat boven een straat en onder een full house.
Straat
Een straat bestaat uit vijf opeenvolgende rangen, ongeacht de soort van de kaarten. Vijf, zes, zeven, acht en negen vormen dus een straat, ook als de kaarten uit verschillende soorten komen. De hoogste kaart bepaalt de rang van de straat: een straat tot en met tien verslaat een straat tot en met negen. Bij een gelijke hoogste rang hebben de straten dezelfde waarde. De soort van de kaarten maakt daarbij geen verschil. Het aas kan in een straat een bijzondere positie innemen; de uitleg over het aas beschrijft wanneer het als laagste of hoogste rang geldt.
Three of a kind
Three of a kind bestaat uit drie kaarten van dezelfde rang en twee zijkaarten van verschillende rangen. Drie vrouwen met een zeven en een twee zijn bijvoorbeeld drie gelijke kaarten met twee afzonderlijke zijkaarten. De rang van de drie kaarten is het eerste vergelijkingspunt: drie vrouwen verslaan drie boeren. Als beide spelers dezelfde rang drietal hebben, kunnen de zijkaarten als kickers beslissen. Eerst vergelijk je dan de hoogste kicker; bij gelijkheid telt de tweede. Three of a kind staat onder een straat en boven twee paar in de standaardrangorde.
Twee paar
Twee paar bestaat uit twee afzonderlijke paren en een vijfde kaart. Twee koningen, twee achten en een drie vormen bijvoorbeeld twee paar. Vergelijk eerst het hoogste paar: koningen verslaan vrouwen. Als dat paar gelijk is, bepaalt het lagere paar de winnaar; twee achten verslaan dan twee vijven. Pas wanneer beide paren dezelfde rangen hebben, vergelijk je de vijfde kaart als kicker. Twee paar staat lager dan three of a kind, maar hoger dan één paar. De volgorde van vergelijken voorkomt dat een lage kicker zwaarder weegt dan een hoger paar.
Paar
Een paar bevat twee kaarten met dezelfde rang en drie andere kaarten. Twee negens met een aas, een zeven en een drie vormen bijvoorbeeld een paar negens. Eerst vergelijk je de paarwaarde: een paar vrouwen wint van een paar tienen. Als beide spelers hetzelfde paar hebben, kunnen de drie overige kaarten als kickers de rangorde bepalen. Vergelijk die kickers van hoog naar laag, één voor één. Een paar staat onder twee paar en boven hoge kaart. De soort van de kaarten verandert de waarde van het paar of de kickers niet.
Hoge kaart
Hoge kaart is de uitkomst wanneer de vijf kaarten geen paar en geen hogere combinatie vormen. Een aas, boer, acht, vijf en twee zonder passende soorten of opeenvolgende rangen is bijvoorbeeld een hand met aas-hoog. Vergelijk eerst de hoogste kaart; een aas verslaat een koning. Zijn de hoogste kaarten gelijk, dan beslis je met de volgende kaart en ga je door tot er een verschil is of alle vijf rangen overeenkomen. Bij het herkennen van pokerhanden helpt het om eerst de combinatie vast te stellen en daarna de plaats ervan in de rangorde te bepalen: hoge kaart is de laagste categorie.
Kaarten binnen een combinatie
Een pokerhand wordt opgebouwd uit kaarten met een rang en een soort. De rang geeft aan hoe hoog een kaart staat, terwijl de soort aangeeft of de kaart harten, ruiten, klaveren of schoppen is. Voor combinaties tellen die kenmerken niet op dezelfde manier mee: een rang kan een paar vormen, en een soort kan nodig zijn voor een flush. Wie pokerhanden herkent, kan daardoor de waarde van kaarten beter van hun uiterlijk onderscheiden.
Rangen en kaartwaarden
In een standaard kaartspel loopt de rangorde van laag naar hoog van 2, 3, 4 en zo verder tot en met 10, boer, vrouw, heer en aas. De boer, vrouw en heer volgen dus op de tien; de aas is de hoogste losse rang. Bij kaartnotatie worden de plaatjes soms aangeduid als J, Q en K, en de aas als A.
De rang bepaalt welke kaarten samen een combinatie vormen. Twee kaarten met rang 8 vormen bijvoorbeeld een paar, terwijl drie kaarten met rang 6 een three of a kind vormen. Opeenvolgende rangen zijn nodig voor een straat. Als twee spelers dezelfde combinatiecategorie hebben, helpen de rangwaarden om de kaarten binnen die combinatie te beoordelen. Een kicker is een kaart buiten de hoofdcombinatie; wanneer de hand en de spelregels dat vereisen, kan de rang van die kaart een gelijke hand onderscheiden. De waarde zit dus in de rang, niet in de letter of het teken waarmee de kaart is afgedrukt.
Soorten kaarten
Een standaard kaartspel heeft vier soorten: harten, ruiten, klaveren en schoppen. Elke soort bevat dezelfde rangen, van 2 tot en met aas. De symbolen en kleuren helpen de kaarten uit elkaar te houden, maar maken een harten 9 bij standaard poker niet hoger dan een schoppen 9.
De soort is wel van belang voor een flush bij poker: daarvoor moeten de vijf kaarten van de hand allemaal tot dezelfde soort behoren. Vijf harten vormen bijvoorbeeld een flush, ongeacht of de kaarten laag of hoog zijn; hun rangen bepalen vervolgens hoe die flush zich verhoudt tot een andere flush. Bij standaard pokerhandrangschikkingen beslist de soort op zichzelf nooit welke van twee gelijke handen wint. Praktisch gezegd: vergelijk de rang voor de kaartwaarde en let op de soort wanneer een combinatie, zoals een flush, dat vereist.

Hoge kaart en paren
Bij het vergelijken van een hoge kaart of een paar telt de rang van de kaarten in een vaste volgorde. De volgorde van pokerhanden helpt bepalen welke categorie je hebt, maar binnen dezelfde categorie zijn de afzonderlijke kaartwaarden doorslaggevend. Bij een hoge kaart vergelijk je alle vijf kaarten; bij een paar kijk je eerst naar de twee kaarten van dezelfde rang. Zijn de paren gelijk, dan kunnen de overgebleven kaarten de winnaar bepalen.
Hoge kaart vergelijken
Een hoge kaart is de uitkomst wanneer de vijf kaarten geen paar of sterkere combinatie vormen. Leg de kaarten van beide handen in gedachten op volgorde, van hoogste naar laagste. Vergelijk eerst de hoogste kaart: een aas verslaat bijvoorbeeld een koning. Zijn die gelijk, kijk dan naar de tweede kaart, daarna naar de derde, vierde en vijfde.
Stel dat de ene hand aas, boer, 8, 5 en 2 bevat en de andere aas, boer, 8, 5 en 3. De eerste vier waarden zijn gelijk, maar de 3 verslaat de 2, dus de tweede hand wint. Een verschil bij een eerdere kaart beslist meteen; lagere kaarten hoef je dan niet meer mee te wegen. Als alle vijf kaartwaarden gelijk zijn, zijn de handen gelijkwaardig. De soorten kaarten, zoals harten of schoppen, veranderen die vergelijking niet.
Een paar vergelijken
Bij twee handen met een paar vergelijk je eerst de rang van de twee gelijke kaarten. Een paar vrouwen verslaat bijvoorbeeld een paar boeren, ongeacht welke drie andere kaarten erbij liggen. De paarwaarde is dus de eerste beslissende vergelijking: hogere kickers kunnen een lager paar niet alsnog laten winnen.
Zijn de paren even hoog, rangschik dan de drie overgebleven kaarten van hoog naar laag. Vergelijk de hoogste daarvan; alleen als die gelijk is, telt de volgende kaart, en daarna eventueel de derde. Neem een paar negens met aas, 7 en 4 tegenover een paar negens met koning, vrouw en boer. De paren zijn gelijk, maar de aas is de hoogste overgebleven kaart en beslist de vergelijking voor de eerste hand. De lagere kaarten spelen pas mee wanneer de hogere overgebleven kaarten gelijk zijn. Zo beoordeel je een paar zonder de volgorde van de drie losse kaarten door elkaar te halen.
Kickers bij gelijke paren
Een kicker is een kaart buiten het paar die bij gelijke paarwaarden de winnaar kan bepalen. Vergelijk de drie kickers één voor één, steeds van hoog naar laag:
- De eerste kicker is de hoogste kaart naast het paar; een aas verslaat hier bijvoorbeeld een koning.
- Zijn de eerste kickers gelijk, dan beslist de tweede kicker, zoals een 8 tegenover een 7.
- Is ook de tweede kicker gelijk, vergelijk dan de derde; een 5 verslaat bijvoorbeeld een 4.
- Bij twee paar negens met aas, 8 en 4 tegenover negens met aas, 8 en 3 winnen de eerste hand op de derde kicker.
De volgorde is dus steeds: vergelijk eerst de paarwaarde en daarna de eerste, tweede en derde kicker. Stop zodra één kaart hoger is; alleen bij gelijke waarden op alle vergelijkingsposities zijn de handen gelijk.
Straat, flush en aas
Bij het herkennen van een straat en een flush kijk je naar twee verschillende kenmerken van de vijf kaarten. Voor een straat tellen opeenvolgende rangen; voor een flush moeten de kaarten dezelfde soort hebben. De volgorde van pokerhanden hangt bij deze combinaties dus af van welk kenmerk de hand vormt. Het aas heeft bovendien een bijzondere plek in een straat: het kan aan het begin of aan het einde van de reeks staan.
Een straat herkennen
Een straat bestaat uit vijf kaarten met opeenvolgende rangen. De soorten spelen daarbij geen rol: bijvoorbeeld 5-6-7-8-9 vormt een straat, ook als de kaarten uit verschillende soorten komen. De reeks 5-6-7-9-10 is geen straat, want de acht ontbreekt. Let op de waarden die elkaar opvolgen, niet op de kleuren of symbolen op de kaarten.
Vergelijk straten aan de hand van hun hoogste kaart. Een straat van 6 tot en met 10 verslaat bijvoorbeeld een straat van 5 tot en met 9, omdat de tien hoger is dan de negen. Een reeks van 9-10-boer-vrouw-koning is dus hoger dan 8-9-10-boer-vrouw. Als de hoogste kaart gelijk is, hebben de straten dezelfde rang; een verschil in soort maakt de ene straat niet hoger. Opeenvolgende rangen bepalen de straat, terwijl vijf kaarten van dezelfde soort op zichzelf geen straat vormen.
Een flush herkennen
Een flush bij poker bestaat uit vijf kaarten van dezelfde soort, zoals vijf harten. Hun rangen hoeven niet op elkaar aan te sluiten: harten 2, 5, 8, boer en aas vormen bijvoorbeeld een flush. Zijn dezelfde vijf kaarten ook opeenvolgend in rang, dan is er naast de overeenkomst in soort ook sprake van een reeks; voor een gewone flush is opeenvolging niet vereist.
Vergelijk twee flushes door eerst de hoogste kaart van elke hand naast elkaar te leggen. De hoogste kaart bepaalt welke flush wint als die waarden verschillen. Zijn ze gelijk, vergelijk dan de op één na hoogste kaart en ga zo nodig verder, tot de vijfde kaart. Zo wint een flush met aas-hoog van een flush met koning-hoog; bij gelijke hoogste kaart kan de volgende kaart het verschil maken. De soort zelf geeft geen hogere waarde: schoppen is niet automatisch sterker dan harten, klaveren of ruiten.
Het aas in een straat
Het aas kan in een straat hoog of laag staan, maar niet tegelijk beide functies vervullen. Als hoogste kaart sluit het een reeks van tien-boer-vrouw-koning-aas af. Als laagste kaart begint het de straat aas-twee-drie-vier-vijf; de vijf is dan de hoogste kaart van die reeks. Deze twee mogelijkheden maken het aas geschikt voor zowel een hoge als een lage straat.
Een straat loopt niet door van koning via aas naar twee. De kaarten koning-aas-twee-drie-vier vormen daarom geen reeks van vijf opeenvolgende rangen: het aas kan niet als schakel tussen koning en twee worden gebruikt. Bij het beoordelen van een hand controleert u dus of de rangen in één geldige volgorde aansluiten, met het aas aan één uiteinde. Praktisch geldt: een straat draait om vijf opeenvolgende rangen, terwijl een flush draait om vijf kaarten van dezelfde soort.
Gelijke handen en kickers
Wanneer twee spelers dezelfde soort combinatie hebben, bepaalt de waarde van de kaarten wie voorstaat. Bij gelijke combinatiewaarden kunnen overige kaarten, de kickers, de doorslag geven. Die kaarten tellen alleen mee als de bepalende delen van de handen gelijk zijn. Is de beste vijfkaartenhand van beide spelers identiek, dan kan de pot worden gedeeld.
Gelijke categorieën vergelijken
Bij handen uit dezelfde categorie vergelijk je eerst de rang die de combinatie bepaalt. Bij twee paar telt eerst het hoogste paar: aas en achten verslaan koningen en vrouwen, ongeacht de andere kaarten. Zijn de hoogste paren gelijk, dan vergelijk je het laagste paar; pas bij een gelijke waarde van beide paren komt de vijfde kaart aan bod.
Bij three of a kind wint de hoogste rang van de drie gelijke kaarten. Drie boeren verslaan bijvoorbeeld drie tienen. Bij een full house vergelijk je eerst de rang van de drie gelijke kaarten en daarna die van het paar. Een full house met drie negens en twee vieren verslaat er een met drie achten en twee azen, omdat de drie negens de bepalende combinatie vormen. De overige kaarten veranderen die vergelijking niet.
Wanneer kickers meetellen
Kickers zijn de kaarten naast de bepalende combinatie en tellen alleen mee wanneer die combinatie in beide handen dezelfde waarde heeft. Bij één paar vergelijk je eerst de paren; zijn die gelijk, dan bekijk je de drie overige kaarten één voor één, van hoog naar laag. Bij two pair volgt na gelijke paren de vijfde kaart. Bij three of a kind vergelijk je na gelijke drie kaarten de twee resterende kaarten, eveneens van hoog naar laag.
Bij four of a kind beslist de rang van de vier gelijke kaarten; bij gelijke viertallen vergelijkt de vijfde kaart de handen. Een full house heeft geen kicker die de uitkomst kan veranderen zodra de drie kaarten en het paar gelijk zijn. Bij een straat of straight flush vergelijk je de hoogste kaart van de reeks. Bij een flush vergelijk je de vijf kaarten van hoog naar laag; dat is een vergelijking van de flushkaarten zelf, niet van een losse kicker. Een lagere kaart is dus pas relevant nadat alle hogere bepalende waarden gelijk zijn.
Een pot delen
Spelers delen de pot wanneer hun beste vijfkaartenhand volgens de spelregels gelijk is en geen van beiden een hogere hand kan maken. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren in Texas hold’em wanneer de vijf gemeenschappelijke kaarten samen de beste hand vormen voor beide spelers. Een gelijke combinatie met dezelfde relevante kaartwaarden leidt eveneens tot een gedeelde pot; een niet-meetellende zesde kaart geeft niemand voordeel.
De spelvariant bepaalt welke kaarten een speler mag gebruiken. In Texas hold’em mag de beste vijfkaartenhand bestaan uit gemeenschappelijke kaarten, hole cards of een combinatie daarvan. Bij Omaha moet de speler precies twee van zijn vier hole cards en precies drie gemeenschappelijke kaarten gebruiken. Stel daarom eerst voor iedere speler de toegestane beste vijf kaarten vast en vergelijk daarna de bepalende rangen en, alleen waar nodig, de kickers. Zijn alle vijf kaarten gelijkwaardig, dan wordt de pot gedeeld.
Straat, flush, aas en gelijke handen
Bij een straat zijn de vijf rangen opeenvolgend; bij een flush hebben alle vijf kaarten dezelfde soort. De aas kan in een straat als hoogste kaart boven de koning staan of als laagste kaart vóór de twee. Een aas verbindt de koning en de twee niet tot één reeks. Bij gelijke handen wordt gekeken naar de kaarten die de beste vijfkaartcombinatie vormen en, waar nodig, naar de kickers.
Combinaties naast elkaar
Een straat draait om opeenvolgende kaartwaarden, terwijl een flush draait om de soort; de kaarten hoeven bij een flush niet op volgorde te liggen. De voorbeelden tonen ook hoe een aas en kickers de vergelijking beïnvloeden.
| Situatie | Voorbeeld | Wat beslist? |
|---|---|---|
| Straat | 5 klaveren, 6 ruiten, 7 schoppen, 8 harten, 9 klaveren | De opeenvolgende rangen; hier eindigt de straat op 9. |
| Flush | 2, 5, 8, boer en koning, allemaal harten | Vergelijk de hoogste kaart en daarna de volgende waarden; de soort zelf geeft geen extra rang. |
| Aas in een straat | Aas-2-3-4-5 of 10-boer-vrouw-koning-aas | De aas is laag in de eerste reeks en hoog in de tweede; koning-aas-2-3-4 is geen straat. |
| Gelijk paar, kicker beslist | Beide spelers hebben 9-9, aas en koning; de vijfde kaart is 7 tegenover 6. | De paren en eerste twee kickers zijn gelijk; de 7 wint van de 6. |
Een flush wordt dus niet sterker doordat de kaarten dezelfde soort hebben én toevallig hoge waarden; de rang van de vijf kaarten bepaalt de vergelijking. Bij een gelijke straat of flush zonder hogere afwijkende kaart kan de beste vijfkaartcombinatie gelijk zijn. Stel eerst de beste vijf kaarten vast, vergelijk daarna de categorie en de relevante waarden, en gebruik alleen kickers die niet al in die combinatie zijn verbruikt.